Onderweg, een praktijkwetenschappelijk onderzoek

'Onderweg’ liep tussen 2019 en 2021 aan het expertisecentrum Pedagogische Ondersteuning in Kinderopvang en School van de Karel de Grote Hogeschool. In een eerste deel onderzochten de onderzoekers tijdens een belevingsonderzoek hoe kinderen op de vlucht hun vrije tijd en hun schooltijd beleven. In een tweede deel verkenden ze met behulp van een actieonderzoek manieren om het welbevinden en de sense of belonging van kinderen op de vlucht te verhogen.

Belevingsonderzoek

Het belevingsonderzoek ging in 2019 van start. Twee opvangcentra in de provincie Antwerpen vormden de uitvalsbasis om met 34 kinderen tussen zes en twaalf jaar oud naar hun beleving van de vrije tijd en de schooltijd te kijken. In elke setting brachten de onderzoekers gedurende zes weken twee namiddagen en vooravonden door. In 2020 volgden per setting twee terugkommomenten om enkele thema’s uit te diepen en extra member checks te doen.

Hier kun je het rapport over het belevingsonderzoek raadplegen. Dat rapport kiest radicaal voor het perspectief van de kinderen, concentreert zich op hun ervaringen en gaat uit van hun actorschap. Het zoekt een antwoord op de onderzoeksvraag: ‘Hoe beleven kinderen op de vlucht hun vrije tijd en hun schooltijd?’ en sluit aan bij verschillende maatschappelijke en wetenschappelijke discussies.

Actieonderzoek

Simultaan aan de terugkommomenten ging een actieonderzoek van start. De acties werden gevoed door het belevingsonderzoek en kregen een intersectoraal karakter door professionals die op de eerste lijn met kinderen op de vlucht werken met elkaar te verbinden. Begeleiders uit de opvangcentra en de vrije tijd, leraren onthaalonderwijs anderstalige nieuwkomers (AN-leraren), klasleraren, zorgleraren en studenten pedagogie sloten op verschillende tijdstippen aan. Het actieonderzoek werd door de maatregelen ter bestrijding van het coronavirus tijdelijk onderbroken, maar in 2021 onstond een hybride werkvorm met digitale vergaderingen, bevragingen van het werkveld en concrete onderzoeksacties van begeleiders, leraren en studenten.

Colofon

Auteurs van Daele, S. & Piessens, A. (2021). Onderweg. Hoe kinderen op de vlucht hun schooltijd
en hun vrije tijd beleven.
Antwerpen: Karel de Grote Hogeschool.

Redactie Dietlinde Willockx

Vormgeving Toast Confituur Studio

Fotografie de onderzoekers, de kinderen, Sofie Jaspers en Filip van Roe.

Onderweg bestond uit een belevingsonderzoek en een actieonderzoek dat uitgevoerd werd door het Expertisecentrum Pedagogische Ondersteuning in Kinderopvang en School. Dit verslag rapporteert over het belevingsonderzoek. Aan het actieonderzoek werkte ook Gunilla de Graef mee.

Naar het onderzoeksrapport Naar de reis Naar de bibliotheek